Minningardagur um fórnarlömb umferðarslysa

- megum ekki sofna á verðinum

16.11.2017

Sunnudaginn 19. nóvember verður þeirra minnst sem látist hafa í umferðarslysum á Íslandi. Efnt verður til þessarar athafnar í sjötta sinn og er hliðstæð athöfn víða um heim að tilhlutan Sameinuðu þjóðanna sem hafa tileinkað þriðja sunnudag í nóvember þessari minningu.

Um það bil 4.000 einstaklingar láta lífið og hundruð þúsunda slasast í umferðinni í heiminum á degi hverjum. Enn fleiri þurfa að takast á við áföll, sorgir og eftirsjá af völdum þessa. Segja má að allir upplifi með einum eða öðrum hætti afleiðingar umferðarslysa. Vart er til sá einstaklingur sem þekkir ekki einhvern sem lent hefur í  alvarlegu slysi í umferðinni.

Minningarathöfn

Athöfn verður við þyrlupall bráðamóttöku Landspítalans í Fossvogi í Reykjavík sem hefst klukkan 11. Allir eru hvattir til að leiða hugann að minningu þeirra sem látist og íhuga þá ábyrgð sem hver og einn ber í umferðinni. Dagurinn er ekki aðeins tileinkaður minningu látinna í umferðinni heldur hefur skapast sú venja hér á landi að heiðra þær starfsstéttir sem sinna björgun og aðhlynningu þegar umferðarslys verður. Eru þessum starfsstéttum færðar þakkir fyrir mikilvægt og óeigingjarnt starf þeirra. Gert er ráð fyrir að ein af þyrlum Landhelgisgæslunnar lendi á þyrlupalli bráðamóttökunnar rétt fyrir athöfnina og verður ökutækjum viðbragðsaðila stillt upp við þyrluna. Má þar nefna lögreglubíla og bifhjól, sjúkrabíla, slökkviliðsbíla, björgunarsveitarbíla og fleiri.

Dagskrá : 
1. Þyrla landhelgisgæslunnar lendir við þyrlupall bráðamóttöku Landspítalans í Fossvogi klukkan 10:45. 
2. Athöfnin hefst kl. 11:00. 
3. Ragnhildur Hjaltadóttir, ráðuneytisstjóri samgöngu- og sveitarstjórnarráðuneytis, setur athöfnina. 
4. Guðni Th. Jóhannesson, forseti Íslands, flytur ávarp. 
5. Einnar mínútu þögn verður klukkan 11:15. 
6. Jón Gunnarsson, samgöngu- og sveitarstjórnarráðherra flytur ávarp. 
7. Þórir Guðmundsson, lögreglumaður á Ísafirði og tvíburabróðir Þóreyjar Guðmundsdóttur sem lést í umferðarslysi árið 2006, segir frá reynslu sinni. 
8. Ágúst Mogensen, sérfræðingur í forvörnum hjá VÍS, segir frá rannsókn á slysinu þegar Þórey lést, en hann stýrði rannsókninni á sínum tíma. 
9. Stjórnandi segir athöfninni formlega lokið. Þátttakendum boðin hressing í bílageymslu bráðamóttökunnar.

Aðstandendur og aðrir sem minnast vilja þeirra sem hafa látist í umferðarslysum eru velkomnir á minningarstundina. Viðstöddum verður boðin hressing í bílageymslu bráðamóttökunnar. Þeir sem eiga ekki heimagengt eru hvattir til að sýna viðeigandi hluttekningu þennan dag, hvar sem þeir eru staddir.  

minningardagur
Megum ekki sofna á verðinum

Þann 1. nóvember 2017 höfðu alls 1.545 manns látist í umferðinni á Íslandi frá því árið 1915. Að meðaltali hefur umferðarslysum fækkað mikið undanfarna áratugi, sérstaklega banaslysum. Árin 2007-2016 létust að jafnaði 12,3 á hverju ári í umferðinni. Næstu 10 ár þar á undan (1997-2006) létust að jafnaði 24,4 á ári. Því má ætla að með betri bílum, betri vegum og betri hegðun ökumanna hafi tekist að bjarga um 12 mannslífum á hverju ári síðustu 10 árin.

Mikil áhersla hefur verið lögð á fræðslu og leiðbeiningar sem m.a. hefur leitt til breytts viðhorfs til áhættuhegðunar eins og hraðaksturs og ölvunaraksturs. Nýrri tækni fylgja nýjar áskoranir og er farsímanotkun við akstur áhættuhegðun sem hefur stórlega aukist á undanförnum árum og hefur mikil áhrif á hegðun ökumanna og veldur það hvað mestum áhyggjum í umferðaröryggismálum heimsins í dag. Samgöngustofa hefur á undanförnum árum staðið fyrir herferðum gegn farsímanotkun undir stýri sem hefur verið sérstaklega beint að ungu fólki. Á þessu ári hefur verið veitt aukið fjármagn í þessa baráttu og eru í því sambandi ýmiss verkefni nú þegar í framkvæmd og í undirbúningi. Ökumenn eru hvattir til þess að ,,gera ekki neitt“ þegar síminn kallar á athygli þegar þeir eru að keyra.

Miklar kröfur eru gerðar til öryggis bifreiða og samgöngumannvirkja og áhersla lögð á skilvirka löggæslu. Framan af þessari öld hefur umferðarslysum fækkað og lengst af höfum við verið meðal þeirra þjóða sem hvað bestum árangri ná í umferðaröryggismálum. Nú stefnir hinsvegar í aðra átt. Árið 2015 fjórfaldaðist fjöldi látinna frá árinu 2014, fór úr 4 í 16 manns. Árið 2015 var fjöldi látinna 18 og árið 2016 var fjöldi látinna 16. Það sem af er þessu ári hafa 13 manns látið lífið í umferðinni.

Á fyrstu 8 mánuðum ársins 2017 er fjöldi alvarlega slasaðra og látinna 133 en var á sama tímabili í fyrra 145.

Starfshópur samgöngu - og sveitarstjórnarráðuneyti um Áratug aðgerða annast undirbúning þessa verkefnis á höfuðborgarsvæðinu. Starfshópurinn hvetur landsmenn til ábyrgðar í umferðinni til að snúa megi við þessari óheillaþróun. Efla þarf forvarnir til fækkunar umferðarslysum. Þar geta allir lagt hönd á plóg.

Nánari upplýsingar veita:
Jóhannes Tómasson, Samgöngu- og sveitarstjórnarráðuneyti, s. 896-7416
Kolbrún Guðný Þorsteinsdóttir, sérfræðingur hjá Samgöngustofu, s. 663-4430
Einar Magnús Magnússon, sérfræðingur hjá Samgöngustofu, s. 659-5060