Algengar spurningar

Hér má finna svör við algengum spurningum um skemmtibáta

Hvað er CE-merking?

CE-merking vísar til þess að framleiðsla sé  í samræmi við ESB-reglur. Allir skemmti­bátar verða að vera CE-merktir áður en þeir eru settir á markað eða teknir í notkun innan Evrópska efnahagssvæðisins (EES).

Ef skemmtibátur er keyptur í landi sem ekki er hluti af EES, er hann CE-merktur? 

Bátur sem keyptur eru notaður frá landi utan EES er að öllum líkindum ekki CE-merktur, þar sem CE-merki eru hluti af kerfi sem notað er innan ESB/EES.

Skoða þarf hvern einstakan bát til þess að komast að því hvort hann er CE-merktur. 

Ég er að hugsa um að kaupa skemmtibát sem ekki er CE-merktur, frá landi utan EES. Hver getur hjálpað mér að CE-merkja hann?

Sá sem flytur inn skemmtibát sem ekki er með CE-merki, er ábyrgur fyrir því að hann verði merktur á réttan hátt.

Samgöngustofa CE-merkir ekki báta, en sem eftirlitsaðili fylgist stofnunin með því að bátar séu framleiddir í samræmi við gildandi reglur. Áður en bátur er tollafgreiddur verður Samgöngustofa að staðfesta að hann sé CE-merktur og uppfylli þær kröfur sem gerðar eru til slíkra báta.

Fá þarf tilkynntan aðila til þess að taka út bátinn.

Ég er að hugsa um að kaupa skemmtibát frá Grikklandi, sem var framleiddur árið 2001 og er ekki CE-merktur. Er hann undanskilinn kröfum um CE-merki?

Nei, skemmtibáturinn verður að vera CE-merktur þegar hann er fluttur inn eða tekinn í notkun á EES-svæðinu.

Hvað kostar að CE-merkja skemmtibát?

Það getur verið mjög kostnaðarsamt, en er  misjafnt eftir bátum og þeim tækniskjölum sem með honum fylgja.

Hvað gerist ef ég kaupi skemmtibát í útlöndum sem ekki er CE-merktur, og læt koma með hann til Íslands?

Skemmtibátar sem ekki eru CE-merktir verða stoppaðir í tolli. Eigandi bátsins getur þá valið um hvort hann lætur CE-merkja hann eða flytja hann út fyrir Evrópska efnahags­svæðið.

Hvernig læt ég CE-merkja innfluttan skemmtibát?

Að framkvæma CE-merkingu á skemmti­bát getur verið mjög flókið og þarf liðsinni tilkynnts aðila við merkinguna.

M.a. þarf að leggja fram fullnægjandi tæknileg skjöl fyrir bátinn, handbók eiganda og sam­ræmisyfirlýsingu þess sem setur skemmti­bátinn á markað innan EES (t.d. með innflutningi hans), þar sem fram koma upplýsingar um samræmi bátsins við kröfur skemmtibátareglugerðarinnar, nýja auðkennisplötu og kenni­númer (HIN).

Hvar finnur maður kröfurnar sem gerðar eru til tækniskjala?

Í reglugerð um skemmtibáta nr. 168/1997 – XIII. viðauka. Auk þess eru í kafla H í  RSG – leið­beiningunum (The Recreational Craft Sectoral Group) frekari upplýsingar um kröfur til tækniskjala.

Hversu langan tíma tekur að fá CE-merki á skemmtibát?

Það getur verið misjafnt eftir bátsgerð, fyrirliggjandi tækniskjölum og þeim sem sér um CE-merkinguna. Til dæmis getur verið að tilkynnti aðilinn sem fenginn er til verksins hafi mikla reynslu af skoðun viðkomandi bátstegundar, og þá ætti skoðunin að vera bæði ódýrari og fljótlegri.

Verður skemmtibátur sem fluttur er frá Kína eða öðru landi sem ekki er innan Evrópska efnahagssvæðisins (EES), sem var framleiddur í Hollandi árið 1994, að vera CE-merktur?

Skemmtibátur sem sannanlega var framleiddur innan EES fyrir 16. júní 1998 þarf ekki að vera CE-merktur, því hann er settur á markað áður en krafan um CE-merkingu tók gildi. Það stendur ekki í vegi fyrir innflutningi slíks báts þótt hann hafi verið notaður utan EES í milli­tíðinni.  En báturinn þarf  í þessu tilfelli að uppfylla Norðurlandareglur um skemmtibáta.

Ég var að hugsa um að flytja inn bát frá Noregi, sem var framleiddur í Banda­ríkjunum árið 1997 og seldur í Noregi sama ár. Þarf að CE-merkja hann?

Skemmtibátur sem sannanlega var fluttur til Noregs árið 1997, þ.e. áður en skylt var að CE-merkja skemmtibáta innan EES, má flytja inn þótt hann sé ekki CE-merktur. Skylt var að CE-merkja skemmtibáta sem komu inn á Evrópska efnahagssvæðið frá og með 16. júní 1998.  En báturinn þarf  í þessu tilfelli að uppfylla Norðurlandareglur um skemmtibáta.

Ég hafði hugsað mér að flytja til landsins 50 feta seglbát. Báturinn er smíðaður í Grikklandi 1993 og skráður í Banda­ríkjunum. Þarf að CE-merkja hann?

Ekki er krafa um CE-merkingu skemmti­báta sem sannanlega voru framleiddir innan Evrópska efnahags­svæðisins áður en krafan um CE-merkingu skemmtibáta tók gildi, þann 16. júní 1998.  En báturinn þarf  í þessu tilfelli að uppfylla Norðurlandareglur um skemmtibáta.

Ég er búinn að búa í Bandaríkjunum í 10 ár. Þarf ég að láta CE-merkja skemmti­bátinn minn, sem er '94 árgerð?

Krafan um CE-merkingu gildir um skemmtibát frá þeim tíma­punkti þegar hann er fyrst settur á markað innan Evrópska efnahagssvæðisins. Sá sem flytur inn skemmtibát eftir að kröfur um CE-merkingu gengu í gildi þann 16. júní 1998, verða því að láta CE-merkja hann, burtséð frá því hvenær hann var smíðaður. Allir bátar sem fluttir eru inn frá löndum utan EES svæðisins  skulu vera CE merktir.

Hvaða afleiðingar hefur það að selja og kaupa skemmtibát sem ekki er CE-merktur, ef hann á að vera CE-merktur?

Það er  ólöglegt að koma skemmtibát sem ekki er CE-merktur á markað, ef hann á að vera CE-merktur. Sá ber ábyrgð á slíku getur því átt undir höfði sér sektir eða fangelsi allt að 2 árum, skv. 11. gr. rg. nr. 168/1997 með síðari breytingum, sbr. 29. gr. l. nr. 47/2003.

Sá sem setur bátinn á markað í fyrsta skipti getur einnig þurft að bera annarskonar ábyrgð vegna þess að báturinn er ekki CE-merktur. Kaupandi getur eignast endur­kröfu á hann vegna vanefnda, ef CE-merki vantar á skemmtibátinn, og auk þess hugsanlega riftunarrétt, afsláttarkröfu, efnda­bótakröfu eða kröfu um vangildisbætur.

Afleiðingar fyrir kaupandann eru að meginstefnu þær að erfitt getur verið að fá bátinn skráðan og kaupa tryggingar fyrir hann, auk þess sem hann gæti orðið erfiður í endursölu.

Ég er að hugsa um að kaupa skemmtibát sem smíðaður er til eigin nota. Eigandinn hefur átt bátinn í þrjú ár og báturinn er ekki CE-merktur. Hverjar eru afleiðingarnar fyrir seljanda og kaupanda slíkra skemmtibáta, ef seljandinn hefur ekki átt bátinn í 5 ár?

Skv. vii-lið 2. mgr. 1. gr. rg. nr. 168/1997 eru bátar smíðaðir til eigin nota undan­skildir ákvæðum reglugerðarinnar, að því tilskildu að þeir séu ekki settir á markað næstu 5 ár eftir að smíði þeirra lýkur

Það er því ólöglegt að selja slíkan bát án CE-merkingar áður en 5 ár eru liðin frá því hann sannanlega var tekinn í notkun.

Hefur viðurkenning bandarísku strand­gæslunnar einhverja þýðingu við inn­flutn­ing skemmtibáts frá Banda­ríkjunum?

Vottorð frá bandarísku strandgæslunni eða öðrum sambærilegum aðilum getur ekki komið í staðinn fyrir CE-merkingu.

Hvaða kröfur eru gerðar til íslenskra fiski­skipa sem ,,breytt” er í skemmtibát, m.a. varðandi CE-merkingar?

Vilji eigandi fiskiskips sem smíðað er og tekið í notkun fyrir 16. júní 1998 nota það sem skemmtibát, er honum frjálst að gera það og láta breyta skráningu hans í skemmti­bát. Yngra fiskiskip verður hinsvegar ekki skráð eða tekið í notkun sem skemmtibátur án þess að hafa verið CE-merkt.

Ef maður er með bandarískan skemmti­bát, er þá nóg að vera með pappíra frá framleiðanda, upp á að hann uppfylli sambærilegar eða meiri kröfur en gerðar eru til þess að að bátur fái CE-merkingu?

Sá sem ætlar að kaupa nýjan bát í Bandaríkjunum, verður að láta framleiðandann vita af því að báturinn eigi að fara inn á Evrópska efnahagssvæðið, og fá fullnægjandi CE-merkingu ásamt tækni­skjölum. Almennt eru einungis nýfram­leiddir banda­rískir skemmtibátar, sem ætlunin er að selja til EES, CE-merktir þar.

Skemmtibát frá Bandaríkjunum sem ekki er CE-merktur, er hægt að láta merkja við komuna til Íslands, af tilkynntum aðila, eftir að farið hefur fram innri framleiðslustýring og prófanir eftir því sem segir í 7. gr. reglugerðar 168/1997. Leggja verður fram fullnægjandi tækniskjöl, notendahandbók og samræmisyfirlýsingu, auk kenninúmers.

Ég er að hugsa um að flytja inn skemmti­bát frá Bandaríkjunum. Má CE-merkja hann, ef samskonar bátar (svipað stór mótor, sami bolur, m.a.) hafa verið til sölu á Íslandi í nokkurn tíma og verið notaðir í löndum innan EES frá 16. júní 1998?

Það skiptir engu þótt samskonar skemmtibát megi finna á Íslandi eða innan Evrópska efnahags­svæðisins, því gerð er krafa um vottun hvers eintaks, ekki hverrar skemmtibáta­tegundar. Því þarf hver ein­stakur bátur sem fluttur er til landsins að vera CE-merktur. 

Hvar finn ég reglurnar um CE-merkingu?

Sjá tilvísanir hér að neðan. Reglugerð um skemmtibáta er sett til innleiðingar tilskipun ESB 94/25/EB, og 2003/44/EB.

Mikið af upplýsingum er einnig að finna á netinu, leita má t.d. eftir “ 94/25/EC”.

Ég er að skoða að kaupa Jet Ski frá USA, þurfa þessi tæki að vera CE merkt, þarf að skrá/tryggja þau?

Sæþota (Jet ski) fellur undir flokkinn "einmenningsför á sjó", en það er eins og stendur í reglugerð um skemmtibáta: bátur, undir 4 m að lengd, búinn brunahreyfli með vatnsgeisladælu sem helsta knúningsafli og sem reiknað er með að einn eða fleiri einstaklingar stýri, sitjandi, standandi eða krjúpandi.
Slík för þurfa því að vera CE merkt samkvæmt reglugerðinni.

Ekki þarf að skrá fljótandi för undir 6 metrum, nema þau séu notuð í atvinnuskyni, en þá þarf að fá leyfi Samgöngustofu fyrir notkun þeirra, skv. reglum um smíði báta undir 6 metrum. Það sama á við um tryggingar, þær eru ekki skyldubundnar ef far er undir 6 metrum, nema það sé gert út í atvinnuskyni, skv. lögum um leyfi til farþegaflutninga. Hugsanlega verða breytingar á tryggingamálum í kringum áramótin, en fram að þeim tíma er ekki krafa um að þessi för séu tryggð.

Það getur margborgað sig að hafa slysatryggingu sem dekkar slys vegna sæþotna, sérstaklega ef um kraftmiklar þotur er að ræða, eins og lesa má um í dómi Hæstaréttar frá 2002.

Hvar getur maður nálgast lista yfir samhæfða staðla?

Sjá tilvísanir hér að neðan.

Hvar get ég náð mér í staðlana sjálfa? Þarf að borga fyrir þá?

Staðlarnir eru útfærslur af  ISO. ISO eru notaðir til samhæfingar skv. reglugerðinni. Staðlaráð Íslands selur staðla á síðunni  www.stadlar.is.

Get ég fengið sent eyðublað til þess að útbúa samræmisyfirlýsingu?

Sjá tilvísanir hér að neðan.

Get ég fengið sent sýniseintak af handbók eiganda?

Samgöngustofa gerir ekki slíkar handbækur og getur því ekki sent slíkt sýniseintak. Vísa má til viðeigandi samhæfðs staðals ( ÍST EN ISO 10240). 





  


















  


 







Var efnið hjálplegt? Nei